Một buổi chiều cuối tuần, xưởng đang chạy nước rút để kịp giao hàng.
Bỗng dưới chân máy ép xuất hiện một vệt dầu nhỏ, loang dần trên sàn.
Anh thợ nhìn qua rồi nói:
“Chắc rò nhẹ thôi, mai tính.”
Sáng hôm sau, vệt dầu thành… một vũng lớn.
Xi lanh tụt áp, lực ép yếu, cả dây chuyền phải dừng.
Nguyên nhân?
Một chiếc phớt thủy lực giá vài trăm nghìn bị rách.
Câu chuyện này không hiếm. Rất nhiều hệ thống thủy lực hỏng nặng chỉ vì không thay phớt thủy lực đúng kỹ thuật và đúng thời điểm.
Nếu bạn từng gặp:
dầu rỉ quanh ty xi lanh
máy yếu dần
phải châm dầu liên tục
sàn trơn trượt, nguy hiểm
thì bài viết này chính là dành cho bạn.
Ở đây, mình sẽ chia sẻ khi nào cần thay phớt, dấu hiệu nhận biết sớm và kinh nghiệm thực tế để thay phớt đúng cách, giúp bạn tránh rò rỉ nghiêm trọng và tiết kiệm rất nhiều chi phí dừng máy.
Phớt mòn hoặc rách → dầu rò rỉ → mất áp suất.
Nghe có vẻ đơn giản.
Nhưng trong vận hành thực tế:
Máy yếu → năng suất giảm
Dầu bẩn → hỏng bơm, van
Sàn trơn → nguy cơ tai nạn
Dừng máy → mất tiền nhiều nhất
Một khách hàng từng nói với mình:
“Phớt rẻ mà sao mỗi lần thay là đau ví vậy anh?”
Vì chi phí lớn nhất không nằm ở phớt, mà nằm ở thời gian dừng máy.
Đừng chờ “chảy dầu rồi mới thay”.
Hãy nhận biết sớm và thay phớt thủy lực đúng kỹ thuật, đúng thời điểm.
Nhiều người xem phớt chỉ là miếng cao su nhỏ, nhưng vai trò cực kỳ quan trọng.
Phớt có nhiệm vụ:
Giữ kín dầu áp suất cao
Ngăn bụi bẩn lọt vào
Giữ ổn định lực ép/nâng
Bảo vệ bề mặt ty và xi lanh
Nếu ví hệ thống thủy lực là cơ thể, thì phớt giống như “mạch máu” giữ chất lỏng không rò ra ngoài.
Chỉ cần hở nhẹ → toàn bộ hiệu suất giảm.
Đây là câu hỏi nhiều người tìm kiếm nhất.
Thực tế, phớt hiếm khi “đột tử”. Nó luôn có dấu hiệu báo trước.
Đây là giai đoạn sớm nhất.
Chỉ một lớp dầu mỏng, nhiều người chủ quan lau đi là xong.
Nhưng kinh nghiệm cho thấy:
Nếu đã rịn dầu → phớt đã mòn ít nhất 30–40%.
Thay sớm lúc này rất rẻ và nhanh.
Đây là rò rỉ bên trong (internal leakage).
Dầu lọt qua phớt → lực giảm.
Dấu hiệu:
xi lanh đi chậm
giữ tải không vững
tụt dần khi dừng
Nhiều người tưởng bơm yếu, nhưng thực ra phớt đang “xả ngầm”.
Nếu bạn phải thêm dầu mỗi tuần, chắc chắn có rò rỉ ở đâu đó.
Phớt xi lanh là nghi phạm số 1.
Một máy nâng mình từng xử lý, mỗi tháng châm thêm 15–20 lít dầu.
Thay bộ phớt xong → gần như không hao nữa.
Bụi bẩn làm mòn phớt rất nhanh.
Ty xước giống như “dao cắt” phớt mỗi lần chuyển động.
Trong trường hợp này, thay phớt mà không xử lý ty → hỏng lại rất nhanh.
Dù chưa rò, vẫn nên thay.
Theo kinh nghiệm:
Máy chạy liên tục: 6–12 tháng
Máy tải nặng/ngoài trời: 3–6 tháng
Máy nhẹ: 12–18 tháng
Đây là thay phòng ngừa, không phải sửa chữa.
Một xưởng ép nhựa phát hiện dầu rịn nhẹ.
Họ dừng máy 2 tiếng thay phớt.
Chi phí: vài triệu.
Xưởng khác để rò 2 tháng.
Kết quả:
dầu bẩn → hỏng bơm
cháy phớt → xước ty
dừng máy 2 ngày
Tổng chi phí: hơn 60 triệu.
Khác biệt chỉ nằm ở thời điểm thay.
Đây là phần nhiều người làm sai nhất.
Thay phớt không chỉ là “gắn cái mới”.
Bụi nhỏ cũng đủ phá phớt mới
Nếu xước → đánh bóng hoặc thay
Giảm ma sát ban đầu
Sai chiều → rò ngay
Tránh sốc áp làm rách phớt
Feature: quy trình lắp chuẩn, sạch, đúng chiều
Advantage: phớt làm việc đúng thiết kế
Benefit: kín dầu lâu dài, ít phải thay lại, tiết kiệm chi phí
Mình từng thấy nhiều nơi thay phớt 3 lần vẫn rò, chỉ vì lắp sai chiều.
Qua nhiều năm làm việc, đây là các lỗi lặp lại nhiều nhất:
dùng sai loại phớt
lắp khô không bôi dầu
dùng vật sắc cạy phớt
để bụi bẩn lọt vào
chạy quá áp suất thiết kế
không làm mát dầu
Chỉ cần tránh những lỗi này, tuổi thọ phớt có thể tăng gấp đôi.
Một phớt rách có thể dừng cả dây chuyền
Kiểm tra chỉ mất vài phút mỗi ngày
Máy chạy êm, sạch dầu, ít sự cố
Hãy quan sát xi lanh và lên lịch thay phớt định kỳ ngay từ tuần này
Sau rất nhiều lần xử lý sự cố, mình rút ra một điều rất rõ:
Thay phớt thủy lực đúng kỹ thuật và đúng thời điểm luôn rẻ hơn sửa chữa sau khi hỏng.
Đừng chờ:
dầu chảy thành vũng
máy yếu hẳn
hoặc dừng khẩn cấp
Chỉ cần để ý:
vệt dầu nhỏ
tiếng lạ
hao dầu bất thường
bạn đã có thể xử lý trước khi sự cố lớn xảy ra.
Nếu hệ thống của bạn đã chạy lâu mà chưa kiểm tra phớt, có lẽ đây là lúc nên dành một buổi bảo trì nhỏ.
Đôi khi, một quyết định thay sớm hôm nay sẽ giúp bạn tránh được một lần dừng máy rất tốn kém trong tương lai.